Ngày 27/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết 168/NQ-CP về cập nhật kịch bản tăng trưởng và các giải pháp trọng tâm trong những quý còn lại của năm 2026. Đây là văn bản quan trọng định hướng chính sách tài khóa, tiền tệ và đầu tư công trong nửa cuối năm, với mục tiêu GDP tăng trưởng từ 10% trở lên. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết những điểm chính của Nghị quyết và tác động thực tế đến doanh nghiệp.
Tóm tắt nhanh (TL;DR)
Nghị quyết 168/NQ-CP đặt ra mục tiêu tăng trưởng GDP ≥10% năm 2026 với 3 trụ cột chính: (1) Chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm — điều chỉnh linh hoạt thuế xăng dầu, nhiên liệu bay, đẩy nhanh giải ngân đầu tư công 100%; (2) Chính sách tiền tệ chủ động — ổn định lãi suất, kiểm soát lạm phát, ưu tiên vốn cho dự án trọng điểm; (3) Cải thiện môi trường đầu tư — cắt giảm thủ tục hành chính, phát triển công nghiệp đường sắt, đất hiếm. Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý: điều chỉnh thuế nhiên liệu sắp được trình trong tháng 6, tăng lương cơ sở từ 1/7/2026, và kế hoạch sửa đổi Luật Chứng khoán tháng 10/2026.
1. Bối cảnh ban hành Nghị quyết 168/NQ-CP
Theo đánh giá của Chính phủ, kinh tế Việt Nam tiếp tục ghi nhận nhiều kết quả tích cực trong nửa đầu năm 2026 với nhiều chỉ tiêu đạt mức cao nhất trong nhiều năm và được các tổ chức quốc tế đánh giá cao. Tuy nhiên, mục tiêu tăng trưởng hai con số vẫn đối mặt với nhiều thách thức:
- Biến động của kinh tế thế giới và xung đột tại Trung Đông gây áp lực lên giá năng lượng và chuỗi cung ứng.
- Áp lực lạm phát từ việc điều chỉnh giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý.
- Tiến độ giải ngân đầu tư công tại một số địa phương còn chậm.
- Cần có các giải pháp đồng bộ để vừa thúc đẩy tăng trưởng vừa giữ ổn định kinh tế vĩ mô.
Trong bối cảnh đó, Nghị quyết 168/NQ-CP được ban hành như một “kim chỉ nam” cho điều hành kinh tế 6 tháng cuối năm.
2. Các giải pháp tài khóa trọng tâm
2.1. Điều chỉnh linh hoạt thuế xăng dầu và nhiên liệu bay
Một trong những nội dung đáng chú ý nhất của Nghị quyết là yêu cầu Bộ Tài chính khẩn trương trình Chính phủ trong tháng 6 phương án điều chỉnh linh hoạt một số quy định về thuế đối với xăng dầu và nhiên liệu bay phù hợp với diễn biến giá năng lượng thế giới. Đây là tín hiệu cho thấy Chính phủ sẵn sàng sử dụng công cụ thuế để bình ổn giá nhiên liệu trong nước, giảm áp lực chi phí đầu vào cho doanh nghiệp sản xuất và vận tải.
2.2. Phân bổ nguồn tăng thu ngân sách và đầu tư công
Chính phủ yêu cầu trong tháng 7/2026 phải hoàn thành:
- Phân bổ nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2025.
- Phân bổ kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.
- Đảm bảo nguồn thực hiện tăng lương cơ sở từ ngày 1/7/2026.
Đối với đầu tư công, Nghị quyết yêu cầu giải ngân 100% kế hoạch vốn được giao trong năm 2026. Các chủ đầu tư phải xây dựng kịch bản giải ngân chi tiết theo từng tuần, từng tháng và từng quý, gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả giải ngân.
2.3. Siết chặt kỷ luật tài chính
Song song với thúc đẩy đầu tư, Nghị quyết yêu cầu triệt để tiết kiệm chi thường xuyên, cắt giảm các khoản chi chưa thực sự cần thiết và xử lý dứt điểm tình trạng chậm phân bổ dự toán ngân sách. Điều này cho thấy Chính phủ đang theo đuổi chính sách “thắt lưng buộc bụng” có chọn lọc — tăng chi cho đầu tư phát triển nhưng cắt giảm chi thường xuyên lãng phí.
3. Chính sách tiền tệ và thị trường vốn
3.1. Điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt
Ngân hàng Nhà nước được giao điều hành chính sách chủ động, linh hoạt nhằm:
- Ổn định lãi suất, bảo đảm thanh khoản hệ thống.
- Giữ ổn định thị trường tiền tệ và ngoại hối.
- Kiểm soát lạm phát trong khi vẫn hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng.
- Kiểm soát tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.
- Ưu tiên nguồn vốn cho các dự án trọng điểm quốc gia và động lực tăng trưởng mới.
Đáng chú ý, Chính phủ yêu cầu xử lý nghiêm tình trạng lợi dụng hạn mức tăng trưởng để nâng lãi suất cho vay — một tín hiệu mạnh mẽ bảo vệ doanh nghiệp tiếp cận vốn với chi phí hợp lý.
3.2. Nâng tỷ lệ tiền gửi Kho bạc tại ngân hàng thương mại
Chính phủ tiếp tục yêu cầu nghiên cứu nâng tỷ lệ tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước tại các ngân hàng thương mại nhằm tăng thanh khoản cho hệ thống, tăng cường phối hợp giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ.
3.3. Phát triển thị trường vốn
Bộ Tài chính được giao:
- Hoàn thiện thể chế phát triển thị trường vốn.
- Trình Quốc hội sửa đổi Luật Chứng khoán tại kỳ họp tháng 10/2026.
- Nghiên cứu các sản phẩm tài chính mới để thu hút dòng vốn quốc tế vào Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.
4. Tháo gỡ điểm nghẽn và thúc đẩy động lực tăng trưởng mới
4.1. Cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh
Chính phủ yêu cầu cắt giảm mạnh thủ tục hành chính, đặc biệt trong các lĩnh vực kiểm dịch, xuất nhập khẩu, logistics; thường xuyên đối thoại với doanh nghiệp để kịp thời tháo gỡ khó khăn.
4.2. Phát triển công nghiệp trọng điểm
Bộ Công Thương được giao đẩy nhanh các dự án:
- Khai thác khoáng sản, đất hiếm gắn với chế biến sâu.
- Tăng khai thác dầu khí phục vụ phát điện.
- Phát triển các ngành cơ khí trọng điểm, đặc biệt là công nghiệp đường sắt, chế tạo đầu máy, toa xe, hệ thống tín hiệu và thiết bị điện khí hóa.
5. Tác động thực tế đến doanh nghiệp
| Lĩnh vực | Tác động | Hành động cần làm |
|---|---|---|
| Vận tải, logistics | Thuế xăng dầu, nhiên liệu bay có thể được điều chỉnh giảm → giảm chi phí đầu vào | Theo dõi phương án điều chỉnh thuế của BTC trong tháng 6-7/2026 |
| Xây dựng, hạ tầng | Đầu tư công giải ngân 100%, nhiều dự án lớn được đẩy nhanh | Chuẩn bị năng lực tham gia đấu thầu, liên danh thực hiện dự án công |
| Sản xuất công nghiệp | Ưu tiên phát triển cơ khí đường sắt, khai khoáng, đất hiếm | Nghiên cứu cơ hội tham gia chuỗi cung ứng công nghiệp đường sắt |
| Ngân hàng, tài chính | Tăng thanh khoản, Luật Chứng khoán sửa đổi tháng 10/2026 | Chuẩn bị cho thay đổi khung pháp lý chứng khoán; theo dõi room tín dụng |
| Tất cả doanh nghiệp | Tăng lương cơ sở từ 1/7/2026 → tăng chi phí nhân công | Cập nhật bảng lương, điều chỉnh quỹ lương và kế hoạch tài chính |
6. Hành động doanh nghiệp cần làm ngay
- Rà soát chi phí nhiên liệu: Nếu doanh nghiệp bạn có chi phí xăng dầu lớn (vận tải, logistics, sản xuất), hãy theo dõi sát phương án điều chỉnh thuế của Bộ Tài chính trong tháng 6-7/2026 để cập nhật kế hoạch tài chính.
- Chuẩn bị tăng lương từ 1/7/2026: Cập nhật thang bảng lương mới, điều chỉnh quỹ lương và dự toán chi phí nhân công 6 tháng cuối năm.
- Tận dụng cơ hội đầu tư công: Với cam kết giải ngân 100%, nhiều gói thầu xây lắp, thiết bị sẽ được triển khai — doanh nghiệp xây dựng, cơ khí nên chuẩn bị hồ sơ năng lực.
- Theo dõi sửa đổi Luật Chứng khoán: Doanh nghiệp niêm yết và nhà đầu tư cần cập nhật các thay đổi pháp lý dự kiến trình Quốc hội tháng 10/2026.
- Tối ưu chi phí vận hành: Trong bối cảnh Chính phủ siết kỷ luật tài chính, doanh nghiệp cũng nên rà soát và cắt giảm các khoản chi chưa thực sự cần thiết.
7. FAQ – Câu hỏi thường gặp về Nghị quyết 168/NQ-CP
Nghị quyết 168/NQ-CP có hiệu lực từ khi nào?
Nghị quyết được Chính phủ ban hành ngày 27/6/2026 và có hiệu lực ngay từ ngày ký. Các bộ, ngành được giao nhiệm vụ cụ thể với thời hạn hoàn thành trong tháng 6, tháng 7 và các quý tiếp theo của năm 2026.
Thuế xăng dầu sẽ được điều chỉnh như thế nào?
Nghị quyết yêu cầu Bộ Tài chính khẩn trương trình phương án điều chỉnh linh hoạt thuế xăng dầu và nhiên liệu bay trong tháng 6/2026. Chi tiết cụ thể sẽ được công bố khi Bộ Tài chính trình Chính phủ phê duyệt. Xu hướng chung là giảm thuế khi giá thế giới tăng cao để bình ổn giá trong nước.
Tăng lương cơ sở từ 1/7/2026 ảnh hưởng gì đến doanh nghiệp?
Mức lương cơ sở mới sẽ làm tăng chi phí nhân công, đặc biệt là các khoản đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp tính trên lương cơ sở. Doanh nghiệp cần cập nhật bảng lương và điều chỉnh kế hoạch tài chính 6 tháng cuối năm.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa được hưởng lợi gì từ Nghị quyết 168?
Doanh nghiệp nhỏ và vừa được hưởng lợi từ: (1) Mặt bằng lãi suất ổn định, dễ tiếp cận vốn hơn; (2) Cắt giảm thủ tục hành chính trong kiểm dịch, xuất nhập khẩu, logistics; (3) Cơ hội tham gia chuỗi cung ứng từ các dự án đầu tư công được đẩy nhanh.
Kết luận
Nghị quyết 168/NQ-CP thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ trong việc hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên năm 2026. Với sự kết hợp đồng bộ giữa chính sách tài khóa mở rộng, chính sách tiền tệ linh hoạt và đẩy mạnh đầu tư công, Nghị quyết tạo ra cả cơ hội và thách thức cho cộng đồng doanh nghiệp. Việc nắm bắt sớm các chính sách và chủ động điều chỉnh kế hoạch kinh doanh sẽ giúp doanh nghiệp tận dụng tối đa các hỗ trợ từ Chính phủ trong nửa cuối năm 2026.
🔗 Khám phá thêm trong hệ sinh thái Á Châu:
- Tài Chính Á Châu — Dịch vụ tư vấn tài chính doanh nghiệp
- BIZCA — Kết nối nhu cầu kinh doanh — vốn, M&A, dịch vụ, bán hàng
- Kế Toán Á Châu — Dịch vụ kế toán chuyên nghiệp
Nguồn tham khảo: VnEconomy · Cổng Thông tin Chính phủ · Thư Viện Pháp Luật
